TUZLA KÖYÜ

İlçe merkezine 30 km , Gülpınar beldesine 4 km olan Tuzla Köyü'nün kuruluşu 700 yıl geriye gitmektedir. Karesi Beyliği döneminde kurulmaya başlanan köyler, Karesi Beyliği' nin Osmanlı'ya katılmasıyla Tuzla-i Behramiye Sancağı'na bağlanmışlardır.

Tuzla , tarihi eserlerinin yanı sıra dünyanın en önemli jeotermal kaynaklarına da sahip bulunmaktadır. Maden Tetkik Arama 'nın bölgede açmış olduğu üç adet jeotermal sondaj kuyusu, sahip olduğu kaynağın değerlendirileceği günü sabırsızlıkla beklemektedir.



 

MURAT HÜDAVENDİGAR CAMİİ VE KÜLLİYESİ

Hüdavendigâr Külliyesi, Tuzla Köyü'ndedir. Cami, medrese ve hamamdan meydana gelmiştir. Cami, 1366 yılında Murat HÜDAVENDİGAR tarafından yaptırılmıştır. Medrese, camiin batısındadır. Dershane ve on odadan meydana gelmiştir. Zamanımıza sadece bir odası ulaşabilmiştir. Ancak, cami şu an faaliyettedir. Hüdavendigar'ın Kızılca Tuzla Camii, eski Tuzla-i Behramiye Sancağı'na giden yolun sağında , şimdiki Tuzla Köyü'nün ise güney kıyısındaki yamacın düzlüğüne inşa edilmiştir.

Camii, ilk devirde çok görülen kare mekanlı ve tek kubbeli ve son cemaat yerine sahip planların bir örneğini teşkil eder. Diğer yandan dört yönde yer alan, duvarların bir ucundan bir ucuna kadar ulaşan ve kubbe altına kadar uzanan sağır kemerlerdeki işçilikte ise, üç sıra tuğla bir sıra taştan -ilk devir özelliği olarak- almaşık sistemin uygulandığı görülür.

Camiin, beden duvarlarının kalınlığı 1 metreden fazladır. Dört yanı saran sağır kemerlerden sonra, ilk devirde yaygın bir özellik olan, iki sıra tuğladan balık sırtı Camiin, beden duvarlarının kalınlığı 1 metreden fazladır. Dört yanı saran sağır kemerlerden sonra, ilk devirde yaygın bir özellik olan, iki sıra tuğladan balık sırtı tekniği bir uygulamadan sonra kasnaksız olarak hemen kubbeye geçilir. Kubbe, dört duvar üzerinden mantar gibi bitmekte ve burada kasnağın kullanılmasıyla da ağır bir etki bırakmaktadır. Kubbe, tuğlaya benzeyen bir kiremit tipi ile örtülüdür. Kubbenin tümü üzerinde aydınlatma fenerinin olması ve ilk devirde pek görülmeyen aydınlatma pencerelerinin çok olması dikkat çeker. İki metre boyundaki kapıda Behramkale Camii'nde olduğu gibi Bizans eserlerinden çıkarılan parçalar, kullanılmıştır. Camiin minaresi, yapının kuzeydoğu köşesinin son cemaat yeri ile bitiştiği yerde bulunur. Mekan, sade ve gösterişsizdir.Dört köşede de zemine kadar inen ve kemerlerin oluşturduğu üçgenlerle kubbeye geçilmiştir.Mazgal pencereler iç kısımda daha genişler ve dış kısım ise gittikçe daralır.Bunun sebebi, ışığın iç kısma iyice aksetmesini sağlamaktır.Mihrap ve minber yeni ve sadedir. Camiin iç mekanı defalarca onarım gördüğü ve her defasında kireçle sıvandığı için fazla bilgi vermemektedir. Çanakkale ve yöresinde ilk devir ve orta devir eserlerinden, kitabesi olan ve 600 senedir ayakta duran tek eserdir.

HAMAM
 

Müslüman Türk kültüründe; okul,hamam ve camii gibi önemli bir yeri bulunan eserlerle burada da karşılaşmaktayız.Yıldırım Beyazıt'ın yaptırdığı medrese, tamamıyla harap olmuştur.Hamam; taş,tuğla ve civardaki tarihi eserlerin kalıntılarından yapılmıştır.Günümüzde kullanılmayan hamam, kapsamlı bir bakıma ihtiyaç duymaktadır.

KAPLICA

Tuzla Köyü'nün doğusunda çıkan 80 derece sıcaklıktaki termal su, Çanakkale Valiliği'nin yaptırdığı kaplıcada değerlendirilmektedir.Romatizma,kadın hastalıkları başta olmak üzere pek çok hastalığa iyi gelen kaplıca, özellikle yaz aylarında gelen talebi karşılayamamaktadır.Ayrıca, sıcak su kaynağının civarında yapılan çamur banyosu da pek çok hastalık için şifa kaynağıdır.Kaynağın oluşturduğu derecikte yaşayan minik balıklar da yörenin incelenmeye değer konularındandır.

Ayrıca, dağın eteklerinden çıkan su, âdeta bir tuz fabrikasıdır. Burada tuz elekleri vardır. Sıcak havalarda tuz olan sular, halk tarafından toplanarak kurutulduktan sonra evlerde kullanılmaktadır. Eleklerdeki su, kaynatılmak suretiyle de tuz elde edilmektedir

Tuzla Köyü'nde özel teşebbüs tarafından kurulan fabrika, yörede atıl bekleyen jeotermal sondaj kuyularından elde ettiği enerji ile tuzu saflaştırmakta ve bulaşık makineleri için gerekli olan tuzu üretmektedir.